İSTANBUL'UN KENDİSİ KİTAP

Dün İstinye’den deniz otobüsüne binip Kadıköy’e gittim. Yolculuk 40 dakika… Aldım yanıma bir kitap, yol boyunca okurum diye.  İstinye’den sonraki ilk durak Beşiktaş… Bu iki durak arasında kıyın kıyın gidiyor deniz otobüsü. Harika… Kitaba ne gerek? İstanbul’un kendisi kitap… Başladım seyretmeye, Boğaz’ın bu kıyısının bana fısıldadıklarını dinlemeye…

Güneşin suyla oynaştığı bu erken sabah saatlerinde, ilk önce bize eşlik eden bir kuş dikkatimi çekti. Denizden en fazla 2 metre yükseklikte, denize paralel, kanatlarını sonuna kadar gererek açmış bu kuş, sanki bizimle yarışırcasına son hız uçuyordu yanımızdan. Sonunda geçti de… Bu küçücük kuşa doğanın bahşettiği gücü görünce doğanın ne büyük bir mucize olduğunu bir kere daha anladım. Ne kuşuydu diye sormayın. İnanın bilmiyorum ama uçuşundaki zerafet, kararlılık ve hız insanı etkiliyordu. En azından beni…

Kuş bizi geçip gidince dikkatimi kıyıda sıra sıra dizilmiş yalılara, apartmanlara verdim. Kimileri yenilenmiş, kimileri eskimiş o güzelim yalıların arasına serpiştirilmiş çirkin apartmanlar yüreğimi burktu. Bu apartmanların bazıları yapıldıkları tarihlerdeki en modern mimariye uyum sağlayarak dümdüz, ruhsuz birer kütle gibi boy gösteriyordu o tarih kokan, içinde yüzlerce ruhun gezindiği yalıların arasından. Baltalimanı’nda bulunan, muhtemelen sahiplerinin imkansızlığından yenilenememiş koskoca köşk, sırtında koca bir tarih taşımışlığı yansıtırcasına duvarları kararmış, hüzünlü ve tek başına duruyordu Boğaz kıyısında. Üçüncü katın pencerelerine takılmış panjurlar ise garip bir tezat oluşturuyordu kendi kimliği ile.

Bir de Moda’da vardır içini bildiğim büyük bir köşk. Azametli mermer merdivenlerden yukarı çıkarken yüksek tavanlarından aşağı sarkan, bir zamanların atlas perdelerinin eprimişliği insana hüzün verir. İçeride ise yüksek tavanlara işlenmiş o güzelim desenler solgun solgun seyrederler sizi. O devirlerde elde yapılmış gümüş çatal bıçaklarla, güzelim porselen tabaklardaki yemeklerin amerikan servislerinin üzerinde yenmesi ise insanın içini burkan garip bir tezat oluşturur. İlk yapıldığı devirlerde mutfağın bambaşka bir konumda olması nedeniyle daha sonraları köşkün bir köşesine iliştirilmiş, her yerden görünen kablolarla fırın, bulaşık makinası gibi en modern aletlerin içine sıkıştırıldığı küçücük mutfak evin görkemine inat, nerelerden nerelere gelindiğini anlatır sessizce.

Özellikle Büyükdere’de omuz omuza vermiş yalıları gördükçe, bu yalıların içinde yaşananları merak ederim nedense. Nasıl da tarih kokarlar, nasıl da canlıdırlar… Özellikle terk edilmiş, camları bile kırılmış, yıpranmış yalıların hikayelerini merak ederim daha çok. Nasıl bir anlayış , bakış kendilerine aile büyüklerinden kalmış bu güzelim yalıları yalnız bırakır diye… Bir zamanların maddi refah içinde yaşayan ailelerin zaman içinde yok oluşları mıdır onları yalnız bırakan? Yoksa modernlik sevdası mıdır onlara yüz verdirmeyen? Bilinmez…

Çarpık yapılaşmanın bana kendi insanımızın hikayesini anlatmasını dinlerken bir de baktım Kadıköy’e varmışız bile. Elimdeki kitabın kapağını bile açmadan, kitap okumuş hissiyle indim deniz otobüsünden, hikayenin devamını dinlemeyi başka bir sefere bırakarak…

BOĞAZİÇİ'NİN FISILTILARI

Suyun kenarında doğmuşum. Aslen İzmir’liyim ama şartlar gereği İstanbul’a geldiğimiz 1976 yılından beri hep suyun yanındaydım. İlk geldiğimiz Yeşilköy’de de evimiz deniz kenarı idi, sonra 1980 yılında yerleştiğimiz Emirgan’da da. O gün bu gündür Boğaz boyundan hiç ayrılmadım.

Lise’yi Boğaz’da bitirdim. Üniversite’ye Boğaziçi’ne gittim. İlk sevgilileri, ilk elele tutuşmaları Bebek’te yaşadım. Şimdi Bebek Parkı olan yerde, o zamanlar bulunan Şadırvan’da ilk içkimi içtim. Sevgilimden Bebek’te ayrıldım. Rumelihisarı’nda evlendim.  Çocuğumu Rumelihisarı- Bebek arası pusette gezdirerek büyüttüm. Bebek Park’ında oynattım. Gene aynı güzergah üzerinde diyetime eşlik eden yürüyüşümü yaptım. Rumelihisarı’nda boşandım. Dostlarımla kah Ortaköy’de kah Bebek’te kah Yeniköy’de ama illa Boğaz boyunda bir yerde buluşup gülüp söyledim. Dertlerimi, gözyaşlarımı Boğaz suyuna akıttım. Hala Boğaz’da yaşıyorum.

Belki hayatımın en önemli evrelerini hep bu su boyunda geçirdiğim için, belki de dünya da eşi benzeri bulunmayan bir güzelliğe sahip olduğu için Boğaz’ın yeri apayrıdır benim için. Her Asya yakasına geçişimde, arabamı muhakkak en sağa alıp Boğaz’ın o nefesimi kesen güzelliğini içime çekerek yavaş yavaş geçerim köprüden. Bir ziyafet, bir şölen gibi… O görüntünün bana verdiği doygunluk hissi ile devam ederim yoluma.

Boğaz’ın suyu, akışı, girdapları, akıntıları hayat gibidir. Yaşam akar o sularda. Yaşamın bize sunduğu tüm inişleri, çıkışları, gelgitleri, aydınlığı, karanlığı taşır içinde. Herkesin o sularda kendini bulduğu bir yer, bir an vardır muhakkak, yaşamının her hangi bir noktası ile kesişen… Sahil kenarında herhangi bir noktada durup Boğaz’ın engin sularına bakarken, üzerine dantel gibi nakşolmuş martılara eşlik ederken, kendi hayatınızın sularında gezdiğinizi fark ederseniz. Öyle bir büyüsü vardır ki, en kederli anınızı paylaşmak için bile gitmişseniz oraya, size hayatın her şeye rağmen güzel olduğunu fısıldar sessizce. İnanırsınız… Belki eşsizliği bundan…

Boğaz’ın her noktasının ayrı bir güzelliği var. Ancak buraları daha da güzel yapan, doğa güzelliğinin yanısıra insanları. Yıllardır bu mahallelerde yaşayan insanların Türkiye’li olmaktan öte Bebek’li, Emirgan’lı, Çengelköy’lü olmak gibi bir özellikleri var. Birbirine bağlayan, aynı bayrak altında birleşmiş gibi aynı değerler altında sımsıkı birleştiren… Buraları sımsıcak yerler yapan… Boğaz’lı olmayanların bile akın akın gelip huzur bulmaya yol açtıran… Anavatan gibi ayrılmak zorunda kalınsa da asla unutturmayan… Dönüp dolaşa gene geri gelinen… Bir annenin çocuğundan vazgeçememesi gibi asla vazgeçilmeyen…

Ve ben sonradan katılmış olsam da, bu birlikteliğin, bu sevginin bir parçası olmaktan çok mutluluk duyuyorum. Boğaz’ın sımsıkı saran kollarında huzur buluyorum…

GÜZEL ŞEYLER OLUYOR

Güzel şeyler oluyor benim için bu günlerde… Dostlarımın kitabımla imza günleri düzenlememi istemesi, TV’ye, radyoya davet, dergi röportajı gibi kitabın tanıtımı için çok hoş şeyler olmasından öte içimi ısıtan güzelliklerle doluyor etrafım şu günlerde.

Sosyal medya aracılığı ile tanıştığım “Hangi İstanbul ?” kitabının yazarı Sevil Bayer ‘le tanıştığımızdan beri, belki ikimiz de yazıyor olmamızdan, belki de ruh dünyalarımızda benzer sularda gezmiş olduğumuzdan bir sıcaklık oluştu. Hatta yollarımız öyle bir çakıştı ki aynı web sitesinde yazılarımız yayınlandığı gibi, önümüzdeki günlerde de aynı gazetede yazmaya başlayacağız. Ne güzel… Onun önerisi ile geçenlerde Asya yakasında bir imza günü düzenledik. Kendisine bu fikri içinçok çok teşekkür ederim.  Ancak bu imza gününde beni mutlu eden, yeni bir şeyi fark etmeme neden olan çok daha başka bir şey vardı…

Etkinliği duyurduğumda, zaten en baştan beri hep yanımda olan ve kitabımı ilk imzalı alanlardan olan Zülay,Baykan ve Berrin arkadaşlarımın “geleceğiz” diye işaretlemelerine çok şaşırdım. Üçünü de arayıp “ gelmeyecekseniz herhalde, değil mi ?” diye sordum.  Üçü de “ tabii ki geleceğiz, senin böyle özel bir gününde yanında olmayacağız da ne zaman olacağız?” dediler. Zülay ve Berrin sonra işleri nedeni ile gelemediler ama kalben çok orada olmak istediklerini biliyorum. Etkinlik sabahı ise sevgili yengem Buket de aradı. ” Geçerken beni de al, ben de geleceğim” dedi.  Tabii ki onun da elinde benim imzalı kitabım var. Sadece gelmekle kalmadılar sevgili dostum, komşum Baykan fotoğrafları çekerek günü ölümsüzleştirdi, sevgili yengem Buket ise saymanlık görevini üstlenerek benim herkesle daha rahat sohbet etmeme yardımcı oldu.

Şimdi çoğunuzun “ ee, ne var bunda? “ diyeceğinizi biliyorum. Belki siz biliyorsunuz ama ben bilmiyormuşum. Belki bir başak burcu kadını olmam nedeniyle, aslında daha doğrusu hayatım boyunca hemen hemen her şeyi tek başına yapmamdan dolayı pratik olma yetkinliğim daha çok gelişmiş anlaşılan. Ben, bu etkinliği düzenlerken elinde imzalı kitap olan dostlarımın geleceklerini hiç aklıma gelmedi.  Hem Avrupa yakasında oturan, hem de elinde imzalı kitap olan dostlarımın sırf benim yanımda olmak için o kadar yolu tepip geleceklerini hiç düşünmedim. Beklemedim de…  Sırf benim için bir şeyler yapılmasına alışık olmadığımdan… Ben yapmasına alışığım, bana yapılmasına değil… Özellikle Buket yengem sayesinde “ aile “ olmanın ne demek olduğunu hissettim. Hoş geçen sene panik atak geçirdiğimde her daim yanımda olan ekibindendir kendisi, sevgili komşum Baykan’la beraber ama geçen sene içinde bulunduğum kötü ruh halinde o sıcaklığı tam hissedememişim. O gün ise hissettim. Güzel, sıcacık bir duyguymuş…

O gün senelerdir görmediğim arkadaşlarımın gelmesi kadar beni aslında hiç tanımayıp sosyal medya ortamından tanıyanların da gelmesi beni ayrıca mutlu etti. Oradaki esas meselenin imzalı bir kitap almaktan ziyade yaydığım pozitif enerji olduğunu hissettim. Bir şekilde sosyal medya sayesinde tanıdıkları bu kadını tanımak, yazdıklarını okurken bu kadının ruhuyla birleştirmek isteğiydi sanırım. Yıllardır görmediğim arkadaşlarımın da beni hatırlayıp, değer verip gelmeleri ise senelerce doğru yatırımlar yaptığımı gösterdi bana. Yatırım derken yanlış anlaşılmasın; sevgi, samimiyet yatırımı yaptım ben hep. Bunların bana geri dönüşü kat be kat fazlası ile oldu ve hala oluyor…

Özetle adı her ne kadar “imza günü “ olsa da benim için “ sevgi günü”ydü. Beni sevgi battaniyesi ile saran, burada adını anmadıklarım da dahil herkese çok teşekkürlerimi sunarım. Sevildiğimi, değerli olduğumu ve en önemlisi bir “aile “ ye dahil olduğumu bir kere daha hissettim.

BEN ANNEYİM!

12 Mayıs Anneler Günü… Bu özel gün için sevgili dostum Ali Tanju’nun bana gönderdiği, babası değerli gazeteci-yazar Sadun Tanju’nun, ne tesadüftür, 12 Mayıs 1957’de kaleme aldığı bu harika yazıyı sizlerle paylaşmak istedim. Her satırı ile aynı fikirdeyim. Ne bir eksik ne bir fazla…

Ben anneyim!

Seni, bir hücreden yaşamaya layık bir canlı haline getiren benim. Seni ıstırapların en büyüğüyle doğurdum; sevinçlerin en büyüğüyle kollarıma aldım. Sana ilk davranışı, ilk gülüşü, ilk bakışı, ilk heceyi ben öğrettim. Seni karşılıksız, menfaatsiz, tertemiz ilk ben sevdim. Sana hayatta ilk lazım olacak dersleri ben verdim. Senin yüzünden ilk acıları ben duydum. İlk ağlayışlarını benim göğsümde dindirdin. İlk sırrını bana açtın. İlk dost beni edindin.

Ben anneyim!

Bana her zaman güvendin. İlk aşkını ben hissettim. Üzüntülerin benim üzüntülerim oldu. Seni pencerelerde bekledim, gelişinde kapılara koştum. Seni her zaman aynı duygularla bağrıma bastım, seninle iftihar ettim, seninle taçlandım, şereflendim.

Ben anneyim!

Ben, Tanrı’nın en büyük lütfuna layık görülmüşüm. Ben bereketim. Ben Tanrı gibi, insan yaratabiliyorum. Ben yeryüzünde iyi ve güzel, kötü ve çirkin her şeyin mesuliyetini taşıyorum. Medeniyet benim, mazi benim, gelecek günlerin ümidi benim.

Ben anneyim!

Ben insanlığın başı ve sonuyum. Ben hayata şekil veren sanatkârım. İstediğim renkleri kullanır, istediğim gibi yontarım. Beynine ilk nakşolacak sözler benim, kalbe ilk yerleşecek duygular benim duygularımdır. Ben cennet ve cehennemim. Ben istersem sevgi, kardeşlik ve dostlukla büyütürüm; istemezsem kinle, düşmanlıkla içini doldururum. Ben dünyaya nizam veren iradeyim.

Ben anneyim!

Ben sabır ve tahammülüm. Ben en yumuşak ve en sertim. Cesur olmayı nasıl benden öğrendinse, korkuyu da ben sana öğrettim. Seni ilk öpen ve ilk döven benim. Sevmek, âşık olmak, şefkat, kin, dostluk ve düşmanlık duygularının hepsi bende.

Ben anneyim!

Bir acı duyarken beni çağırırsın. Ben teselliyim. Ölsem bile gözüm arkamdadır. Ben endişelerin derin kuyusuyum. Kendi içime düşerim. Ben bütün alakaların mihrakıyım. Cömert olduğum kadar hasis, kıskanmaz göründüğüm derecede de kıskancım.

Evet, seni kıskanırım. Sen benim eserimsin, sen benim emeğimsin. Sen benim güzel günlerim, geçen ömrüm, bütün hatıralarımsın. Seni kıskanırım. Seni bu duygumla bunaltır, isyan ettirir, üzerim. Seni kendime hasretmek isterim. Bunun için kıskanırım seni.

Ben anneyim!

Ben saygının mihrabıyım. Önümde diz çökmeni isterim. Gönlünde yer etmeyi isterim. Hakkım ödensin isterim. Unutulmaktan korkarım. Baş üstünde ve başköşende yerim. Bu benim hakkım.

Ben anneyim!

Ve son nefesimde… Her zaman… Sütüm ve hakkım helal olsun yavrum derim.

Sadun TANJU

Vatan,12 Mayıs 1957

İMZA:KIZIN

İmza: Kızın adlı kitabı okuyorum. Sevgili arkadaşım Banu Noyan’ın içinde kendi yazısı da olan bu kitabı hediye etmesiyle başladı babalar ve kızlarına yolculuğum. Yaşları 8 ile 85 arasında değişen, değişik sosyokültürel yapılardan gelen bu kızların babalarına yazdıkları mektuplardan oluşuyor kitap. Aynı şekilde babalar ve oğulları, anneler ve kızları, anneler ve oğulları diye de olsa bu proje neler çıkar kimbilir diye geçmiyorda değil aklımdan.

Kitapta birer, ikişer sayfa yazılan mektuplarda öyle hikayeler var ki satır aralarına gizlenmiş; kimi gözlerinizi yaşartan, kimi içinizi kıskançlık hissiyle dolduran…  Herkesin kendi babasıyla olan hikayesine göre şekil alan… Bazılarında deşseniz roman çıkar hissine kapılıyorsunuz, bazılarında ise muhakkak bunu “baba” olmayı bilemeyenlere okutmalı diyorsunuz. Okuru bir duvardan bir duvara çarpıyor özetle.

Kitabı okurken ben ne yazardım babama diye düşündüm. Açıkçası yazacak pek bir şey bulamadım. Şartların getirdiği uzaklık nedeniyle pek paylaşım içinde olmayan bir hayatımız oldu babamla. Mektupların bazılarında olan eksiklik duygusu bende var mı, bilmiyorum. Bu belki de hem anne hem baba rolünü üstlenmiş annemin babalık rolünü daha iyi becermesinden olabilir. Bir arada yaşamak nasip olmayınca, ondan feyz almak, nasihatlerini dinlemek, sıcaklığına sığınmak, dertleşmek gibi imkanlarım olamadı. Bu duyguyu hiç bilmediğim için eksikliğini de hissetmedim sanırım. Fakat derinlerde gizli, saklı bir duygu var ki herhalde, kızımın babasının “iyi baba “ olmasını çok önemsiyorum. Arkadaşlarım arasından da “iyi babalar” ı çok takdir ediyorum. İlişkilerimde ise “ çocuğum senden önce gelir “ diyen bir erkeğe saygım daha da artıyor.

Bütün bu yoksunluğa rağmen babamın en sevdiğim özelliği, aldığım her kararı, attığım her adımı sorgusuz sualsiz kabullenmesi. Alman olması nedeni ile onsekiz yaşından sonra çocuklara karışmama prensibini edinmiş de olsa, bu davranışın arkasında bana olan güvenini seziyorum. Ne eşlerimden boşanmamı ne de işimden ayrılmamı yargıladı. Sadece tek endişesi aç kalıp kalmayacağımdı. Kendisi 2. Dünya savaşı yıllarında çok aç kaldığından bu endişesi normal. Her ne kadar Türkçesi çok zayıf olduğundan okuyamasa da kitabımı gördüğünde benimle çok gurur duyduğunu da biliyorum. Beni çok sevdiğini bildiğim gibi… Belki de sessiz bir ilişki bizimkisi…

Gene de bu uzaklığın, bu beraber yaşama imkanımızın olmayışından olsa gerek kitabın ilk yazısını yazan Prof. Dr. Bengi Semerci’nin “Baba, onun aklındaki, gönlündeki erkeği şekillendirir”  cümlesinde takılıp kaldım. Benim önümde bana örnek olacak bir baba olamayışından sanırım, iki eşim birbirinden çok farklı karakterlerdeydi. Belki de bir arayıştı beni bu farklılıklara iten. Ve gene sanırım baba şefkatinden yoksun büyüyüşüm bende bir erkekte şefkat, ilgi, koruma, kollanma, sahiplenme hissi aratan. Bir sürü belki…

Ama öyle ama böyle görüyorum ki anne ve babanın yarının büyükleri olacak çocuklarımızda etkisi büyük. İkisininde kendine düşen rollerin çocuğa yansıması, çocuk büyüdüğünde yaşayacağı hayatı , yaşamdaki duruşunu çok etkiliyor. Anneninde babanında görevleri farklı… Birisi eksik oldu mu çocuğun payına düşen eksiklik duygusu oluyor istemeden. Özellikle de varken yok olanların evlatlarına…

SİZ MANZARANIZI KEŞFETTİNİZ Mİ?

Birçok kişi kitabımın son cümlesi olan “ Ve kayanın arkasından çıkan manzara nefesimi kesiyor…” cümlesini okuduktan sonra bana bu manzarayı anlatıp anlatmayacağımı sordu. “Lütfen yaz” diye talepler geldi. Hatta bir kaç kişi “bu ikinci kitabın hazırlık cümlesi herhalde” diye yorum yaptı. Aslında düşünmedim de değil…  Eski kimliğimden sıyrılma sürecini anlattığım ilk kitabımdan sonrasını, kendi üstüme oturan yeni elbiseyi biçme sürecini de kitaplaştırmayı planlamıştım. Şimdi ise kararsızım. Aynı tarz bir kitabın tekrar olacağını düşündüğümden ve daha önemlisi herkesin manzarasının kendine göre olduğuna inandığımdan…

Kitaba en çok gelen yorumlardan biri olan “ kendimden çok buldum “ yorumu, çoğumuzun geride bıraktıkları yaşanmışlıkların sonucunda benimle aynı soruyu sormasından kaynaklanıyor bence. Kaç yaşında olurlarsa olsun okurlar, geriye bakıp ileriyi düşündüklerinde “ İstediğim nedir? Hayat istediğim gibi mi gidiyor? “ gibi sorgulamalar içindeler sanıyorum. Benimle kendilerini yakın hissettiklerine göre…

Aynı coğrafyada doğmuş olmanın verdiği benzerlikler olmasına rağmen, içine doğduğumuz aile, yetişme şartlarımız, yaşadıklarımızda ki farklılıklar nedeniyle herkesin tecrübesi kendine özel. Bunların kişiliğimize etkileri de… Bu nedenle soru aynı olsa da verilecek cevapların çok çeşitlilik göstereceğini düşünüyorum. Benim nefesimi kesen manzara ile başkalarının ki aynı olmayabilir. Ben denizin uçsuz bucaksız enginliğinde kendimi bulurken, kimisi New York vari gökdelenler içinde kendini rahat hissedebilir. Hangi manzara içimize huzur veriyorsa o güzeldir.

Buradaki kilit nokta hangi manzaranın karşısında kendimizi "tam" hissettiğimiz… Biz kendimizi “tam” hissettikten sonra dışarı yansıtacağımız ışıkta pozitif olacaktır. Bu yayılan pozitif enerjinin karşısında  dış dünya saygı ile eğilecektir. Sizi aşağı çekmek için uğraşanlar olsa bile “tam ve huzur” içinde olmanın gücüyle onlara paye vermeyecek ve onların sizi aşağı çekmesine izin vermeyeceksiniz. Çabalarının sonucunu alamayanlar ise kendileri aşağı çekilecektir. Önemli olan hayata karşı duruşunuza tüm kalbinizle inanmaktır. Buna inanç size ihtiyacınız olan tüm gücü verecektir.

Sanmayın ki içinize huzur veren manzaraya ulaştığınızda yol bitecektir. Oraya yerleşme planlarınıza rağmen, yola bir kere çıkmış gezginlerin yeni yerler keşfetme arzusu sizi de saracaktır. Bir kere başlangıç noktasına ulaştıktan sonra daha derine, daha ileriye gitme dürtüsüne engel olamıyor insan. Olmasın da zaten… Daha da ileri gittikçe çantanıza birçok güzel manzara ekleyebilirsiniz. Her biri içinizi açan, duruşunuzu sağlamlaştıran… Yüksek dağlara tırmanan dağcıların zirveye ulaştıklarında dünyaya hakim olma hissini hissettikleri gibi, yaşamınıza hakim olma hissi ile sizi dolduran…

25.04.13

BİR KADIN

Dün yazdığım “İKİ ERKEK” başlıklı yazımda iki kurgu kahramanı erkekten bahsetmiştim. Filmler veya diziler gerçek hayatın kah komedi, kah dram olarak ekrana yansıması olduğuna göre bu karakterlerin benzerleri çevremizde de var. Eminim herkesin aklına birkaç isim gelmiştir. Benim ilgimi daha çok iflas edince sevmesine rağmen sevgilisini kendisinden uzaklaştıran karakter çekiyor.

Bir zamanlar bir arkadaşım, bir erkeğin başarıyı en derininde bir kadın için istediğini söylemişti. Bir erkeğin nihai hedefinin her zaman bir kadın olduğunu, dış dünyada gösterdiği savaşçılığını bir kadını hak etmek için yaptığını ifade etmişti. Bütün bu mücadelenin bir kadına ulaşmak için yollar olduğunu ve nihayetinde hak ettiği kadının göğsünde kendini ona bırakarak, güven içinde uyumak için yapıldığını anlatmıştı.

Bir kadın olarak bu duruşu dışarıdan anlamak zor… Biz kadınlar, çoğumuz diyelim, maddi gücün getireceği olanaklardan ziyade sadece sarılıp sarmalanmak istiyoruz. Erkeğin bize sunacağı maddi imkanlardan daha çok, o başarının erkeğin ruhunda yarattığı olumlu duyguların tarafımıza yansımasını seviyoruz. Size gözlerinde sevgiyle bakmayan bir erkekle en şık lokantalarda yemek yemişsiniz ya da sizi aşk gözüyle güzel görmeyen bir erkeğin karşısına en pahalı mücevherle donanmış pırıl pırıl çıkmışsınız ne faydası var? Belki bazılarımızın, bu tür hareketlerin erkeğin kendisi için neler yapabileceğinin göstergesi olarak hoşuna gidiyor olabilir bu jestler. Ancak aşkla yapılmıyorsa bu davetler, hediyeler faydası yok beyler, haberiniz olsun…

İşte burada aşk devreye giriyor… Aşkı kendimizin sevgilimizin gözündeki yansımayı ne kadar sevdiğimize, beğendiğimize orantılıyorsak yanlış yoldayız demektir. Aşk karşı tarafı olduğu gibi kabullenip, o haliyle sevmek, ona tutkuyla bağlanmak demek. Aşk bir alışveriş değildir. Aşk insanın kendini var ettiği, kendi benliğini olanca gücüyle hissedebildiği bir durum. Her iki tarafta da aynı durum söz konusu ise ilişki oluyor. Bu iyi hissetme hali sürdüğü sürece ilişki yürüyor. Ne zaman bir taraf diğerinin alanına tecavüz etmeye başlıyor, ilişki sarsılıyor. Karşı taraf kendimizi ne kadar özgür bırakmamıza yardımcı olursa aşk o kadar büyük oluyor. Özgür bırakma derken kendi ruhumuzu, kendi öz benliğimizi özgür bırakmaktan bahsediyorum. Yanlış anlaşılmasın…

Bir erkeğin bir kadını, bu herhangi bir kadın olabilir, hak etmek istemesi, bu yolda mücadele etmesi, onun kadına duyduğu aşktan ziyade kendi varlığını hissetmek adına önemli olduğunu düşünüyorum. Biz çoğu kadınlar erkeğin maddi gücüyle ilgilenmeyip kendi kişiliğini oluşturan ögelerle ilgileniyorsak da bir erkeğin kendini bütün hissetmesi için parametrelerini erkeğin koyduğu “başarı” ögesinin mutlak varlığına anlayış göstermemiz gerektiğine inanıyorum. Bize düşen ise ona olan inancımızı yitirmeden, onun kendini “ başarısız “ algıladığı süreç içinde, onun koyduğu mesafeye saygı duyarak yanında durmak… Onun her halukarda sizi hak ettiğini hissettirmek… Zaten sizde aşk duygusunu uyandırmayı başarmışsa hak ediyor demek değil midir?

19.04.2013

İKİ ERKEK

İki erkek… İki kurgu kahramanı… Biri milyarder, diğeri ise yıllardır dişi, tırnağı ile çabalayarak kazandığı tüm servetini yitirmek üzere olan bir adam… Biri hiç çalışmadan internet vasıtasıyla borsada yatırımlar yaparak servetine servet katan, diğeri ise gece gündüz çalışarak elde ettiği serveti kaybetmemek adına hala gece gündüz çalışmaya devam eden… İki farklı karakter, iki farklı dünya… Birbirine tam zıt, maddi imkanların iki ayrı ucunda duran…

Cnbc-e ‘de yayınlanan “Two and a Half Man” dizisinin ana karakterlerinden Walden Schmidt geçenlerde seyrettiğim bölümünde ev arkadaşı Alan’la bir bara gidiyor. Arkadaşı ısrarla biraz ötelerinde oturan genç, bakımlı, seksi kadına kur yapmasını istiyor. Walden’in cevabı ise “ Kadınlar beni istemiyor, onlara sunabileceklerimi istiyor. Oysa ben sadece beni isteyecek bir kadın istiyorum “ oluyor. Bunu seyrederken aklıma seneler evvel seyrettiğim, maalesef şimdi adını çıkaramayacağım bir filmden başka bir sahne düşüyor.

Diğer filmde ise filmin kahramanı erkek, iflasın eşiğinde olduğu için ,sevgilisine “ Ben artık başarısız bir erkeğim, sana sunabileceğim bir şey yok. Seni hak etmiyorum. “ diyor. Beni orada daha çok etkileyen bu sözleri dinleyen kadının yüzünde oluşan incinme ifadesi idi. Hiçbir surette adamın parasal başarısı ile ilgilenmeyen bu kadın, erkeğinin bu sözleri üzerine sanki ilişkilerinin başından beri kendisinin onun maddi gücü ile ilgilendiği hissi verdiği için incinmişti. Gözleri dolu dolu olmuş ve hiçbir şey söylemeden adamın evinden çıkıp gitmişti.

Her ne kadar Walden’in geçmişini tam bilmiyorsak da diziye girdiğinden beri milyarder olduğundan yola çıkarak, çocukluğundan beri pek bir sıkıntı yaşamadığını algılıyoruz. Kolay ulaşılmış bu maddi gücün getirdiği rahatlıklara rağmen,  maddiyatın onun kişisel özelliklerinin önüne geçtiğine şahit oluyoruz. Ne kadar tatsız değil mi? Bu algıda olan bir insan, zaman içinde kendini anlatma mücadelesinden vazgeçip, kabul gördüğü maddi gücünü elde tutmak ve daha da çoğaltmak mücadelesine girer gibi düşünüyorum. Kendine bir şey katmadan… Elindeki maddi imkanları kendini geliştirme adına veya topluma faydalı olma adına kullananlarda yok değil. Haklarını yemeyeyim ama sanki genel eğilim diğer yönde…

Diğer filmin başında ise erkeğin geçmişinin kısa bir özetini seyrettiğimizde, onun çok zorlu şartlarda yetiştiğini, kendini var etme ve kabul görme çabası içinde kendine deli gibi her türlü bilgiyi yüklediğini, her türlü işte çalıştığını çalıştığını görüyoruz. Ancak genel kabul gören, karşısında saygı uyandıran ögenin maddi güç olduğunun farkına varınca başarıyı maddiyata bağlıyor ve dişini tırnağına takarak zengin oluyor. Gençliğinden beri haz aldığı her konuda bilgi edinme, bilgili olma özelliğini hiç yitirmiyor ve edindiği maddi imkanları bu yolda kullanıyor. Fakirlikten geldiği için ihtiyacı olanlara da destek oluyor. Lakin başarıyı maddiyata endekslediği için, işinde ters giden bir şey sonucu elindeki tüm parayı kaybedince, kendini başarısız addedip ruhsal bir çöküşe giriyor ve bu ruh haliyle sevgilisini de kendinden uzaklaştırıyor. Filmin sonunda gene birleşiyorlar, o ayrı…

İki erkek… İki farklı duruş… İkisi de ruhsal çöküntüde… Ortak noktaları ise her ikisinin de maddi gücün kabulü getirdiğine inanması. Walden dizide isim ve kılık değiştirerek fakir biri olarak gerçek aşkı bulmaya çalışıyor. Bu şekilde kendini de keşfe doğru bir yola çıkıyor aslında, farkında olmadan. Diğeri ise maddi gücünü kaybedince gerçek aşkı itmek istiyor. O da kendi öz benliğine dönüyor parasız kalınca. İkisi de sıyrılıyor onları saklayan bu üst benlikten. Ne kadar farklı noktalarda dursalar da buluşuyorlar insan olmanın derinliğinde…

18.04.13

Devamı yarın...

"T"

Sevgili Zülfü Livaneli ile kitabı Serenad üzerine sohbet etme imkanı bulduğumda, sorduğum sorular ve yaptığım yorumlardan olsa gerek, bana romanların “T” şeklinde okunduğunu anlatmıştı. T’nin yatay kısmının hikayenin kurgusunu dikey kısmının ise hikayenin duygularını, düşüncelerini ifade ettiğini söylemişti. “kimi sadece T’nin yatay kısmını okur, sadece olayların akışını takip eder, kimi ise T’nin hem yatay hem dikey kısmını okur ve anlar “ demişti.

Kendi kitabımla ilgili geri dönüşlerin bazılarında, okurların bir kısmı yazıların kısa olduğundan dem vuruyor. “Daha detay yazsaydın” gibi yorumlar alıyorum bazı bazı. Buna karşılık cümlelerimi uzun bulanlarda var. Herkesi memnun etmek mümkün değil tabii. Onun için ben gene kendim gibi devam ediyorum.

Hepimizin değişik yaşanmışlıklar sonucunda ulaştığımız yaşta benzer duygular etrafında dolaştığımızı görüyorum. Çoğumuzun değişik tecrübelerine rağmen kesişen duygu alanları var. Ben bu alanları yakalayıp, bu alanlarda ki kendi duruşumu, kendi duygumu yazıyorum. Yazarken kendimden yola çıkıyorum, okuyanların bildiği gibi. Örnekleri, en iyi kendiminkileri bilebileceğimden kendimden veriyorum çoğunlukla. Ancak her olayı, düşünceyi veya duyguyu cıncık cıncık en ince detayına kadar anlatmayı istemiyorum. İstiyorum ki, benimle benzer olayları yaşamış, benzer duyguları hissetmiş okurlar kendi düşüncelerini, kendi duygularını yerleştirsinler satır aralarına.  Her ne kadar ruhuma iyi gelsin diye yazıyorsam da bunları paylaşırken ki amacım herkesin kendi hikayesini dinlemesi ve kendine dönüp düşünmesi… Benim görevim sadece tetikleyici olmak…

Sevgili Livaneli’nin dediği gibi satır aralarını okumadan sadece yatay olarak okuyacaklar da var elbette. Bu okurların henüz kendilerini dinlemeye hazır olmadıklarını veya istekli olmadıklarını düşünüyorum. Bu kişiler hayatlarını da T’nin yatay kısmında geçiren kişiler çoğunlukla. T’yi bütün olarak görmek, yaşamak, hissetmekten uzak duranlar… Hayatı aksiyon bazında yaşayıp duygu bazında es geçenler… Benim yolculuğumu çok önceden yapmış, bitirmiş, kendilerini bulmuş okurlarda belki bir tanıdık duygu selinin içinde bulabilirler kendilerini. Hoş, ben yolculuğun hiç bitmediğini savunanlardanım. Bu sadece bir durak… Daha gidilecek çok yol, keşfedilecek çok manzara var… Bu da yeni yazılar ve belki yeni kitaplar demek benim için…

16.04.2013

UMUDUMUZU YİTİRMEK YAKIŞMAZ BİZE

Herkesin kendine göre küçük, büyük dertleri vardır. Herkesin derdi kendine büyük olduğundan bu aşk acısından tutun da kiramı nasıl ödeyeceğim, çocuğumu nasıl okutacağım veya ilaç –ameliyat parasını nasıl denkleyeceğim'e kadar çeşitlilik gösterebilir. Ancak öyle bir dönemden geçiyoruz ki kişisel dertlere sıkılmaya utanıyor insan…

Tarih boyunca üzerinde oynanan oyunların ceremesini çeken hep Türk halkı olmuştur. Osmanlı İmparatorluğundan beri değişmez bir kural olan bu gerçek, Cumhuriyet kurulduktan sonra da değişmemiştir maalesef. Coğrafi konumundan olsa gerek her zaman dünyanın gözü Türk topraklarının üzerinde olmuştur. İşin üzücü yanı dış mihrakların etkisiyle farklı etnik kökenlere sahip olsa da aynı toprağı ve bayrağı taşıyan kardeşler birbirine vurdurulmuş ve biz Türk siyasetçileri de bunu yemişizdir.

Yaşı kaç olursa olsun her Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı, bu ülkenin geçtiği olağanüstü dönemlerden payını almıştır muhakkak. Her zaman bir olağanüstülük olduğuna göre… Kurtuluş Savaşı’nı düşünüyorum da Türk milletinin gerçekten erkek, kadın, çoluk çocuk demeden elele verdiği, birbirine sımsıkı tutunduğu tek zaman o herhalde. Türklüğü, Türkiye Cumhuriyet’ini korumak adına verilmiş dişe diş, göze göz bir savaş…

Bu günlerde yeni bir Kurtuluş Savaşı’na en ihtiyacımız olduğu günlerdeyiz. Top, tüfek, silahla değil, akılla, yürekle… Türkiye Cumhuriyeti’nin kurulduğu günden beri inandığımız değerlerin son dönemde ufak ufak yok edilmeye çalışıldığı bu süreçte daha da sıkı sarılmalıyız bu değerlere.  İlk önce Türk ordusu, Türk aydınları kapatıldı hapishanelere ki ondan sonra atılacak adımlara engel teşkil etmesinler. Milletçe kutladığımız bayramlara el atıldı sudan bahanelerle. Şimdilerde ise Türkiye Cumhuriyeti’nin simgesi olan T.C. kaldırılıyor alenen. Türk milli birliğini oluşturan ögeler yok ediliyor birer birer. Psikolojik bir strateji bu!

Bu gün artık Türkiye Cumhuriyeti’nin simgesel kalesi haline gelen Silivri Cezaevi’nin önünde toplanıyor halk. Artık anlatılan masallara inanmadığını, oynanan oyunları gördüğünü anlatmak üzere…  Verilmeye çalışılan bu mesajı alırlar umarım. Onları durduracağından değil ama kolay kolay pes edilmeyeceğini anlamaları, bu güne kadar yapılan hesapların tekrardan düşünülmesi açısından…

Elinde imkan olanların ağzından artık sık sık duyulan bir söz oldu “ yurtdışına yerleşeceğim”.  Herkes kendileri için olmasa bile çocukları için gelecek endişesi içinde. Zamanında yurtdışında yaşamış biri olarak, yurtdışında yaşamanın ne kadar zor olduğunu bilirim. Oraya ait olamazsınız, aidiyet duygusunun yoksunluğu basar insanı. Mecbur kalınmadıkça çok da tercih edilen bir yol olmamalı bence. Gerçekten yapılsa da yapılmasa da bu ifadenin sıklığı insanımızın umutsuzluğunu gösterir nitelikte…

Umutsuzluğa kapılıp meydanı boş bırakmak yerine, rehavetten kurtulup kıymetli totolarımızı kaldırma zamanı geldi de geçiyor bile.Geç kalındı nasıl olsa, battı balık yan gider gibi yaklaşımlar ülkemiz üzerinde oynanan oyunlara yağ sürmekten başka işe yaramaz. Yoksa Atatürk’ün bize emanet ettiği Cumhuriyet’e bizler sahip çıkmazsak ne Türklüğümüz kalacak ne de Türkiye Cumhuriyetimiz…

08.04.13